De burger wordt bedrogen omdat hij dat waardeert

Archief van de rubriek ‘wetenschap’

donderdag 1 april, 2010 om 14.24

door Ad Lagendijk

[Column, een iets ingekorte versie werd op donderdag 35 maart, 2010 uitgesproken ter gelegenheid van de Dies 2010 van de Faculteit Natuurwetenschappen, Wiskunde & Informatica van de Universiteit van Amsterdam]

Wat leer je zo al als mens in je leven? Wat voor voortschrijdend inzicht stel je bij jezelf vast? Wat vind je van de dingen uit het verleden met de kennis van nu?

Als er iets is wat ik geleerd heb, is het de volgende uitdrukking te waarderen: Je krijgt wat je waardeert. Mijn collega’s Sander Bais en Teun Klapwijk hebben deze zienswijze al herhaaldelijk naar voren gebracht. Zelfs de Amerikanen weten het: You get what you value.

Ik ga de stelling preciseren: Je krijgt wat je beloont. Met de kennis van toen zou ik gezegd hebben: “Natuurlijk, beloningen als schouderklopjes, lintjes, medailles en oorkondes werken stimulerend”. Maar met de kennis van nu formuleer ik de uitspraak anders en splits ik hem op. Voor mensen en organisaties met macht, zoals overheid, beleidsmaker en directeuren: Je krijgt wat je financieel beloont. En voor de gewone burger luidt de vertaling: Je krijgt wat je beloont door je gedrag.

Lees verder ... (1996 woorden, 6 afbeeldingen, geschatte leestijd van 7:59 minuten)

Tags: Clairy Polak, inquisitie, Twan Huys, verkopen, vorm of inhoud
Geplaatst in media, politiek, wetenschap
| Geen reacties »

donderdag 4 februari, 2010 om 20.44

door Ad Lagendijk

Toegetreden tot joop.nl

Sinds vandaag één van de 100+ opiniemakers van joop.nl. Mijn eerste opinie gaat over het IPCC (Intergovernmental Panel for Climate Change. Ik herinner me nog wel dat het RIVM destijds niet blij was met mijn kritische columns in de Volkskrant over milieuwetenschap.

Breng bericht naar voren ... (44 woorden, 2 afbeeldingen, geschatte leestijd van 11 seconden)

Tags: concurrentie, IPCC, klimaat, Samson
Geplaatst in media, wetenschap
| Geen reacties »

dinsdag 26 januari, 2010 om 21.36

door Ad Lagendijk

Domheid troef bij de VVD

Bij de Olympische Winterspelen wordt Nederland onder anderen vertegenwoordig door Sven Kramer. In zekere zin zou je dus kunnen zeggen dat hij een volksvertegenwoordiger is. Hij heeft talenten en kwaliteiten die dun gezaaid zijn. Na vele selectiewedstrijden is hij naar voren gekomen. Prachtig om hem in actie te zien.

Ook bij andere activiteiten en gebeurtenissen, waar mensen ons land vertegenwoordigen, willen we geen doorsnee-Nederlanders, maar landgenoten die goed zijn in de desbetreffende activiteit. De Tweede Kamer is hierop zeker een uitzondering geworden. Daar zitten echte vertegenwoordigers van het volk. Bij de VVD heb ik de indruk, zelfs dommer dan het volk. Domheid, gecombineerd met ambitie en geldingsdrang, is zeker een gevaarlijke combinatie, maar leidt toch ook tot hilariteit.

Ik heb een competitie ingesteld voor Kamerleden met de domste uitspraken en acties. Op dit moment staat op nummer 1 met een nu al een bijna niet meer in te halen voorsprong Mr. Helma Neppérus van de VVD. Haar recente kamervragen aan minister Cramer over het klimaat zijn werkelijk van een stuitende domheid.

Lees verder ... (226 woorden, 2 afbeeldingen, geschatte leestijd van 54 seconden)

Tags: klimaat, VVD
Geplaatst in asociaal, politiek, wetenschap
| Geen reacties »

maandag 23 november, 2009 om 21.00

door Ad Lagendijk

Waarom Feynman de grootste natuurkundige aller tijden is

Inleiding
Vijf grootste natuurkundigen
Vijf video’s (zonder hinderlijke reclame)
Boerhavevoordracht van Ad L
Uitslag

Inleiding
De discussie over wie de grootste Nederlander is, heeft menige kritische reactie losgemaakt. En dat is wat ik er leuk aan vind: het leidt tot een inhoudelijke discussie. Wie er dan <uiteindelijk wint>, Johan Cruijff of Willem de Zwijger, is van minder belang.

Het initiatief om de grootste natuurkundige aller tijden te laten kiezen door het publiek, heeft dezelfde aantrekkelijkheid. Er wordt over wetenschap gesproken.

Volgens mij zijn er twee Amerikanen die tot de beste natuurkundigen aller tijden horen: <Philip Anderson> en <Richard Feynman>, Toen de Volkskrant mij polste of ik er wat voor voelde om Feynman te verdedigen, zei ik meteen ja.

De vijf grootste natuurkundigen
De procedure van de uitverkiezing was als volgt:

Op een <website> van initiatiefnemers de Volkskrant en het tijdschrift Natuurwetenschap&Techniek kon gestemd worden op een lijst van honderd natuurkundigen. Die lijst was samengesteld door onder meer Herman de Lang en Vincent Icke en gepubliceerd als <Canon van de natuurkunde>. Helaas is de lijst van namen van de honderd verdwenen van de <website>.
Uit die stemming werden de vijf met de meeste stemmen geselecteerd. Dat bleken te zijn (chronologische volgorde):

Lees verder ... (733 woorden, 4 afbeeldingen, geschatte leestijd van 2:56 minuten)

Tags: Einstein, Feynman, Galiliei, Huygens, natuurkunde, Newton
Geplaatst in wetenschap
| Geen reacties »

woensdag 11 november, 2009 om 12.04

door Ad Lagendijk

Opleuken van wetenschappelijke teksten

In het Culturele Supplement (CS) van de NRC van 18 september jl.. stond een stuk van Marita Mathijsen, hoogleraar moderne Nederlandse letterkunde, getiteld “Hoe ver kan je gaan?”. Daarin bepleit zij dat (natuur)wetenschappelijke teksten “literairder” zouden moeten worden. Op mijn verzoek of ik mocht reageren op dat stuk in het CS kreeg ik aanvankelijk een positieve reactie van de chef van het CS. Ik heb daarop een repliek ingeleverd dat aan de gewenste lengte voldeed (1000 woorden). Maar het stuk werd toch niet geplaatst omdat het “teveel de reactie van een betrokkene is”. Een ingekorte versie is wel geplaatst in de bijlage Wetenschap van de NRC. In dit bericht vindt u:

Mijn oorspronkelijke reactie zoals ingestuurd naar CS
De reactie van Marita Mathijsen op mijn ingekorte reactie, beide verschenen in de NRC wetenschap van 17 oktober
Een reactie op beide stukken van NRC-lezer G. De Mey
Een reactie op beide stukken van NRC-lezer Jan C. Molenaar
Een stuk (met toestemming van de auteur) van de Leidse epidemioloog Frits Rosendaal, jaren geleden gepubliceerd in de Volkskrant over het zelfde onderwerp. Blijkbaar steekt deze discussie regelmatig de kop op.

Lees verder ... (2705 woorden, geschatte leestijd van 10:49 minuten)

Tags: literatuur, mooischrijverij, saaie artikelen
Geplaatst in wetenschap
| Geen reacties »

maandag 9 november, 2009 om 23.07

door Ad Lagendijk

Angst voor straling

Ik werk al sinds 1969 met straling. En vele vormen van straling, waaronder radiogolven, microgolven, licht, Röntgen, en gammastraling. Het woord straling zorgt voor veel angsten.

Ik was gevraagd om hierover te spreken op het jaarlijkse Skepsis congres, dat afgelopen zaterdag 7 november werd gehouden in Utrecht. Ik heb in mijn voordracht uitgelegd dat veel van de angsten worden veroorzaakt door de media.

Hieronder kunt u mijn voordracht bekijken. U hoort niet mijn tekst, maar u krijgt wel een indruk.

Angsten voor straling

Bekijk meer presentaties of Stuur uw eigen op.

Ik zal binnenkort dieper ingaan op mijn mening over de media.

Dia’s delen
Bovenstaande diakijker is wel een mooie demonstratie van de kwaliteit van slideboom.

Copyright
Het wel of niet mogen verspreiden van een presentatie met daarin materiaal dat beschermd wordt door copyright, is onderwerp van heftige discussies. Van veruit de meeste plaatjes heb ik hyperlinks gemaakt naar de bron. Verder beroepen we ons op het Amerikaanse “fair use” principe. De plaatjes zijn van zeer grove resolutie en beperken op geen enkele manier de commerciële belangen van eventuele rechthebbenden.

Lees verder ... (211 woorden, geschatte leestijd van 51 seconden)

Tags: angst, crimineel, straling
Geplaatst in media, overheid, techniek, wetenschap
| Geen reacties »

dinsdag 30 juni, 2009 om 16.46

door Ad Lagendijk

Hoe belangrijk is talent voor wetenschappers?

—-
Column uitgesproken op maandag 29 juni om 16.45 ter gelegenheid van het gereedkomen van de eerste bouwfase van het nieuwe faculteitsgebouw van de Faculteit Natuurwetenschappen, Wiskunde en Informatica van de Universiteit van Amsterdam.
—-

Hoe belangrijk is talent?

Ruim een maand geleden was ik gevraagd om een voordracht te geven bij de feestelijke opening van de Rotterdamse Onderzoekschool voor Oogheelkunde van het oogziekenhuis in Rotterdam. Bij de opening waren twee sprekers: De burgemeester Ahmed Aboutaleb en voor hem mocht ik spreken. In Rotterdam legde ik uit wat, volgens mij, de Amsterdamse mentaliteit in een notendop is:

Een Amsterdammer probeert zo snel mogelijk op voet van je en jij met je te komen. Om dan uit te leggen dat hij natuurlijk niet gaat doen wat *jij* hem gevraagd hebt.

Ik richt mij in deze gesproken column vooral op wetenschappers en in het bijzonder op jonge wetenschappers en studenten onder u. De meeste gearriveerde wetenschappers op wie dit praatje van toepassing zou zijn, zijn helaas allemaal hopeloze gevallen. Voor de niet-wetenschappers is het een aardig inkijkje in de wereld van de wetenschap en snappen ze misschien ook waarom hun knappe neefje zo onuitstaanbaar is geworden.

Lees verder ... (1738 woorden, geschatte leestijd van 6:57 minuten)

Tags: arrogantie, luiheid, perfectionisme, talent
Geplaatst in wetenschap
| 3 reacties »

maandag 11 mei, 2009 om 19.53

door Ad Lagendijk

Als uw kind goed kan leren, wordt het geheid een loser

De weken weinig activiteiten op deze blog. Eén van de redenen is dat ik ontzettend veel tijd heb moeten besteden aan een projectaanvraag voor de financiering van mijn onderzoek.

Laffe Nederlandse politiek
Ik hou van duidelijke uitspraken. Ook al ben ik het er helemaal niet mee eens, weet ik in ieder geval waar ik aan toe ben. In de Nederlandse politiek is het meest gebruikte strijdmiddel het wapen van de onduidelijkheid. Kan je later altijd ontkennen dat je het zo bedoeld hebt. Of kan je later zeggen dat je het juist precies zo bedoeld hebt. Het wapen van de onduidelijkheid wordt ook toegepast op het gebied van de financiering van wetenschap in Nederland. Wetenschap kost geld en dat geld geeft de regering, en dus het volk, liever uit aan de gezondheidszorg. Dat is een democratische keuze. Ik ben het er niet mee eens, onder andere omdat het mijns inziens op de lange termijn een verkeerde keuze is. In deze mening sta ik niet alleen. Uit allerlei internationale vergelijkingen blijkt dat we het zeer slecht doen wat betreft ondersteunen van wetenschappelijk onderzoek. We zijn zowaar door België ingehaald.

Lees verder ... (1263 woorden, 6 afbeeldingen, geschatte leestijd van 5:03 minuten)

Tags: belasting, competitie, financiering, subsidies
Geplaatst in overheid, wetenschap
| 1 reactie »

donderdag 5 maart, 2009 om 21.30

door Ad Lagendijk

Ik geloof niet in Darwin

Evangelisten en creationisten gebruiken allerlei verbale trucs om hun opvattingen te presenteren als een alternatief voor de gangbare evolutie-theorie. “Geloof jij in God?”. Als dan het antwoord van de aangesprokenen ontkennend is, wordt er triomfantelijk geredeneerd dat jij dus ook gelovig bent, omdat “Jij gelooft dat God niet bestaat”. Daarbij geheel voorbijgaand aan het feit – bekend van de filosofie – dat uitspraken over het wel bestaan van iets van een heel andere orde zijn dan uitspraken over het niet bestaan van iets. De bewijslast rust bij degene die de uitspraak doet dat iets wel bestaat.

Geloven in de zwaartekracht
Ik heb in het verleden een tiental jaren in België gewerkt. De eerste practical joke waar ik daar mee geconfronteerd werd, waren bordjes die bij de liften van mijn instituut waren opgehangen, met daarop de tekst “Vandaag liften niet gebruiken, want de zwaartekracht zal worden afgezet”. Absurd. Zwaartekracht kan je niet afzetten. Er is ook geen enkele creationist die beweert “Niet in de zwaartekracht te geloven”. En dat terwijl Genesis toch niets zegt over de creatie van de zwaartekracht. De wet van de zwaartekracht, het eerst geformuleerd door Newton, is een briljante theorie die al honderden jaren lang testen heeft ondergaan. Daardoor is de wet ook steeds beter gedefinieerd. De formulering van gravitatiewet van Newton Is te vinden in veel middelbare-schoolboeken. Als je aan een natuurkundig vraagt om de zwaartekracht te formuleren dat dreunt hij (of schrijft hij) onmiddellijk de volgende formule op:

Lees verder ... (840 woorden, 8 afbeeldingen, geschatte leestijd van 3:22 minuten)

Tags: Darwin, evolutie, evolutietheorie, geloof
Geplaatst in wetenschap
| 12 reacties »

(Advertentie)

Werk van Joep Buijs:

Werk van Joep Buijs:

(Advertentie)

Survival Guide for Scientists

(Advertentie)

(Advertentie)

Werk Johannes van Vugt:

Werk Johannes van Vugt:

Werk Johannes van Vugt:

(Advertentie)

Interferentie

Archief van de rubriek ‘wetenschap’